Më 30.04.2025, një ditë e dedikuar tërësisht eksplorimit dhe promovimit të pasurive natyrore, historike dhe kulturore të qytetit të Shkodrës, ekipi i punës i projektit u përqendruan në thellimin e njohurive mbi potencialin turistik të zonës, me një theks të veçantë mbi itineraret historike dhe lidhjen e tyre me figurat e shquara që e kanë vizituar këtë trevë.
Pikat kryesore të vizitës dhe vlerësimi i potencialit turistik
Dita filloi me vizitën në Kodrën e Tepes, një pikë strategjike që ofron një pamje madhështore panoramike mbi qytetin e Shkodrës, lumin Buna dhe liqenin. Kjo kodër jo vetëm që shërben si një “ballkon” natyror për fotografim dhe admirim të peizazhit, por ka edhe potencial për t’u zhvilluar si një pikë informacioni dhe mirëseardhjeje për turistët, me mundësi për stenda informative dhe shërbime të vogla.
Më pas, ekipi u drejtua drejt Kalajës së Rozafës, simbolit të Shkodrës dhe një dëshmi e gjallë të historisë mijëravjeçare. Brenda mureve të kalasë, përveç vlerave historike dhe legjendës që e shoqëron, u vlerësua potenciali për përvoja interaktive, si shfaqje dramatike të legjendës së Rozafës ose ekspozita që tregojnë jetën në kala ndër shekuj. Pamja nga kalaja mbi bashkimin e lumenjve dhe liqenit është thellësisht mbresëlënëse dhe thekson rëndësinë gjeografike të zonës. Gjithashtu nuk mund të mos kundrohet pamja e mrekullueshme e Xhamisë së Plumbit, monument kulture së fundmi i restauruar.
Një ngjitje e lehtë në rrëzë të Malit të Taraboshit ofroi një tjetër perspektivë mbi bukurinë natyrore të rajonit, për zhvillimin e turizmit përmes atraksioneve si ecjeve natyrore, duke lidhur peizazhin malor me atë ujor. Zona është ideale për shtigje këmbësorësh të sinjalizuar mirë, të cilat mund të përfshijnë pika vëzhgimi të shpendëve ose bimësisë endemike.
Vizita pranë Liqenit të Shkodrës nxori në pah potencialin e madh për sportet ujore, vëzhgimin e shpendëve (ornitologji) dhe turizmin e bazuar në natyrë. Bregu i liqenit ofron hapësira për banjo dielli, zona pikniku dhe qendra kajakesh apo varkash. Këtu, qetësia dhe bukuria e paprekur shërbejnë si një magnet për turistët që kërkojnë relaks dhe kontakt me natyrën.
Ura e Mesit, një kryevepër e arkitekturës osmane dhe një simbol i lidhjes së qytetit me zonat rurale, ishte një tjetër pikë thelbësore. Përveç vlerës së saj historike dhe estetike, ura ofron një sfond të mrekullueshëm për fotografi dhe mund të përfshihet në itinerare çiklizmi ose ecjeje përgjatë lumit Kir. Rrethina e urës ka potencial për shërbime mikpritjeje tradicionale.
Së fundmi, zona e Prekalit thekson nevojën për të lidhur Shkodrën si “porta hyrëse” me thellësitë e Alpeve Shqiptare, duke ofruar përvoja autentike malore, si bujtje në shtëpi tradicionale, kulinarinë lokale dhe njohjen me zakonet e zonës.
Itineraret e Guillaume Lejean
Një aspekt kyç dhe thellësisht vlerësues i ditës ishte kontributi i prof. Alma Hafizi. Ajo foli në mënyrë të detajuar rreth itinerareve të Guillaume Lejean në Veriun e Shqipërisë, studiues i shquar francez i shekullit të 19-të.
Hafizi konkretizoi në terren përshkrimet e Lejean, duke treguar se si peizazhet, monumentet dhe kultura e hasur sot në Shkodër dhe rrethina rezonojnë me vëzhgimet e tij të bëra shekuj më parë. Kjo qasje jo vetëm që pasuroi thellësisht përvojën e ditës, por ofroi edhe një model të shkëlqyer se si historia dhe rrëfimet e udhëtarëve të vjetër mund të integrohen në promovimin modern të turizmit. Krijimi i itinerareve “Në Gjurmët e Lejean” mund të jetë një strategji e vlefshme për tërheqjen e turistëve me interes për historinë dhe eksplorimin kulturor.
