Më 15 maj 2025, u realizua një ditë tejet frytdhënëse pune në terren, e përqendruar në promovimin e pasurisë historike dhe kulturore të zonës së Shirqit dhe Fishtës, me një theks të veçantë mbi itineraret e udhëtarëve të huaj. Kjo përvojë u pasurua sërish nga pjesëmarrja grupit të studentëve francezë nga Universiteti I Haute-Alsace, France, duke i dhënë aktivitetit një dimension ndërkombëtar.
Pikat Kryesore të Vizitës dhe Përvoja e Grupit
Dita nisi me vizitën në Shirq, një pikë me rëndësi historike, dikur skela e famshme e Shkodrës. Studentët francezë u njohën me rolin jetik të Shirqit si portë hyrëse për udhëtarë, tregtarë, diplomatë dhe klerikë të huaj që mbërrinin në Shqipëri nga deti Adriatik. Atmosfera e dikurshme e lëvizjes dhe shkëmbimit u përcoll përmes rrëfimeve, duke i ndihmuar ata të imagjinojnë rëndësinë e kësaj pike në të kaluarën.
Më pas, grupi u drejtua për në Fishtë, një ndalesë që u kthye në një zbulim marramendës për studentët francezë në shumë aspekte. Fishta, me emrin e lidhur ngushtë me figurën monumentale të poetit dhe françeskanit At Gjergj Fishta, ofroi një përvojë të thellë kulturore dhe shpirtërore. Ata u njohën me madhështinë e tij letrare, por edhe rolin e tij si prift françeskan dhe figurë kombëtare. Zona e Fishtës, tashmë e zhvilluar në agroturizëm, u ofroi studentëve një shije autentike të kulinarisë dhe mikpritjes tradicionale shqiptare. Kjo përvojë e drejtpërdrejtë me jetën rurale dhe zakonet vendase ishte një pikë kyçe e angazhimit të tyre.
Itineraret e udhëtarëve të huaj
Një moment interesant i ditës ishte prezantimi nga Prof. Aterda Lika, e cila thelloi temën e itinerareve të udhëtarëve të huaj – gjeografë, hartografë, diplomatë dhe klerikë – të cilët, pas zbarkimit në skelën e Shirqit, shtrinë aktivitetin e tyre drejt Veriut shqiptar.
Prof. Lika, ilustroi se si këta udhëtarë të shquar e përdorën Shirqin si pikë nisjeje për eksplorimet e tyre drejt thellësive të Shqipërisë së Veriut, duke u ndalur tek rasti i Kurt Hassert ne fund shekullin XIX. Ajo shpjegoi rëndësinë e dëshmive të tyre, të cilat ofrojnë pasqyra të paçmueshme mbi gjeografinë, shoqërinë, ekonominë dhe kulturën e rajonit në periudha të ndryshme historike. Dita e punës në terren, e pasuruar nga prania e studentëve francezë, dëshmoi qartë potencialin e madh të Shirqit dhe Fishtës si destinacione kyçe për turizmin historik dhe kulturor. Përvoja e tyre dëshmoi se historia dhe trashëgimia kulturore e Veriut të Shqipërisë kanë një fuqi të jashtëzakonshme për të frymëzuar dhe tërhequr vizitorë nga e gjithë bota.
